Ελληνο-αγγλικό λεξικό Γεωργακά
Εισαγωγή
Τo A Modern Greek-English Dictionary του Δ. Γεωργακά, είναι, στην πραγματικότητα, το εθνικό λεξικό της Νέας Ελληνικής γλώσσας, όπου: για κάθε λέξη διακρίνονται σχολαστικά οι σημασίες και τα επίπεδα χρήσης και δίνεται η ιστορία και η ετυμολογία της. Προπάντων όμως παρέχεται –για πρώτη φορά στα χρονικά της νεοελληνικής λεξικογραφίας– πλήρης τεκμηρίωση για όλα αυτά, μέσα από χωρία, αποδελτιωμένα από αυθεντικές γραμματειακές πηγές της Νέας Ελληνικής (από το 1800 έως σήμερα).
Το λεξικό περιλαμβάνει, προς το παρόν, μόνο το στοιχείο Α (α-άωτον).
Περιεχόμενα
Αναζήτηση
- -α1 [a] augm suff.
- f derived fr neut. nouns in -ι:
- η κεφάλα big head fr το κεφάλι head, κουτάλα ladle fr κουτάλι spoon, μανίκα large sleeve fr μανίκι, μαχαίρα butcher's knife fr μαχαίρι.
-α2 [a] adv. ending: έξυπνα- cleverly, όμορφα beautifully, πάντα always, πρακτικά in a practical way, πρώτα previously, σιμά near, τελευταία lately, ωραία beautifully
[originally the acc. pl. n. used as adv., as also the superlative n. pl. ending -α (-τατα, -ιστα); anal. so also the comparative ωραιότερα, καλύτερα, πρωτύτερα. Some der. differently: πάντα, τώρα etc]
-αγα [aγa]- impf. termin. of verbs in -ώ -άω, where -ούσα is more common:
- αγάπαγα (αγαπώ), πείναγα (πεινώ), ζήταγα (ζητώ) etc = αγαπούσα, πεινούσα, ζητούσα etc; the original -αα ←-αγα spread to the verbs in -ώ like ζητώ -είς, χωρώ -είς etc.
-άγρα [áγra]- suff. denoting illness or fault (syn. πάθηση):
- ζαβάγρα, λιμάγρα, στραβάγρα etc
[the 2nd me. of cpds like ποδάγρα 'gout' made into a suff.]
-αδα1 [á∂a] suff.- f. of concrete and abstract nouns:
- αρνάδα (αρνί), πουλάδα (πουλί), νοστιμάδα (νόστιμος), φρονιμάδα (φρόνιμος) etc
[fr K. nouns in -άς, gen. -άδος, e.g. ἀγελάς, λαμπάς, τριάς]
-αδα2 [á∂a] suff.- f. of nouns denoting drink, ride etc:
- βυσσινάδα (βύσσινο), λεμονάδα (λεμόνι), πορτοκαλάδα (πορτοκάλι), αμαξάδα (αμάξι), αυτοκινητάδα, καροτσάδα (καρότσα) etc
[fr Ven. loanwords αρμάδα (armada), βαρκάδα (barcada), καντάδα (cantada), φρεγάδα (fregada), πομάδα (pomada) etc, in which -ada, pronounced [á∂a], was extracted and used for new derivatives]
-άδες1 [á∂es] pl. suff. of f 1st decl nouns- :
- αδερφάδες (αδερφή) bes. αδερφές, βροχάδες (βροχή) bes. βροχές, κυράδες (κυρά), νυφάδες (νύφη) bes. νύφες
- etc; γιαγιάδες (γιαγιά), οκάδες (οκά).
-άδες2 [á∂es] pl. suff. of m 1st decl nouns- :
- γαλατάδες (γαλατάς), παπάδες (παπάς), φαγάδες (φαγάς), ψαράδες (ψαράς), ψωμάδες (ψωμάς)
- etc.
-άδι [á∂i] suff. of n nouns- :
- πετράδι (πέτρα), σκοτάδι (σκότος), ασπράδι (άσπρο), γλυκάδι (γλυκό), κοκκινάδι (κόκκινο), μαυράδι (μαύρο), ρημάδι (έρημος)
[fr K., LK & MG -άδιν ← K. -άδιον, e.g. λιβάδιον, πηγάδιον, σημάδιον, ὑφάδιον etc]
-άζω [ázo] pr. termin.- of transmitted verbs as κοιτάζω, στάζω, σφάζω etc and new in αράζω (αράσσω), μαλάζω (μαλάσσω), σπαράζω (-άσσω), ταράζω (ταράσσω) etc through the αόρ in -ξα:
- εμάλαξα, εσπάραξα, έσφαξα, ετάραξα etc.
-αίικα [éika] s. -έικα. -αινα [ena] andronym. suff.- 'wife of so-and-so', w. given names or surnames or occupational designations, e.g. Γιώργαινα (Γιώργης):
- Δημήτραινα (Δημήτρης), Δημητριάδαινα (Δημητριάδης), Ιωαννίδαινα (Ιωαννίδης), Μαυρομιχάλαινα (Μαυρομιχάλης), γιάτραινα (γιατρός), ξενοδόχαινα (ξενοδόχος), χασάπαινα (χασάπης) etc
[fr MG -αινα ← K.; cf AG -αινα in γείταινα (γείτων), δράκαινα (δράκων), λέαινα (λέων), Λάκαινα (Λάκων) etc, hence generalized, e.g. λύκαινα (λύκος) etc]
-αίνω1 [éno] verb suff.- in transmitted and new deriv verbs:
- θερμ-αίνω, ζεστ-αίνω, ψυχρ-αίνω, λαβ-αίνω (λάβω), καταλαβ-αίνω (κατάλαβα), τυχ-αίνω (τύχω) etc.
-αίνω2 [éno] verb suff., sp. -αίνω- or -ένω, from AG -ύνω:
- αλαφραίνω or -ένω, κονταίνω or -ένω, βαθαίνω or -ένω, βαραίνω or -ένω etc; aor. in -υνα.
-αίοι [éi] pl. suff. of nouns or family names- e.g. καπεταναίοι (καπετάνος), καρβουνιαραίοι (καρβουνιάρης), μουσαφιραίοι (μουσαφίρης), νοικοκυραίοι (νοικοκύρης), νοματαίοι (νομάτοι), περιβολαραίοι (περιβολάρης), Γριβαίοι (Γρίβας), Κολοκοτρωναίοι (Κολοκοτρώνης), Παπαδοπουλαίοι (Παπαδόπουλος) etc
[fr MG -αῖοι (Καντακουζηναίοι, Σαρακηναίοι), this fr the patrial suff. -αίος, pl. -αίοι, in Αθηναίοι, Θηβαίοι, Κερκυραίοι, Κορωναίοι, Ρωμαίοι etc; cf also -αίος]
-αίος, -α, -ο [éos] patrial suff.- inhabitant of, hailing fr e.g. Κορωναίος (Κορώνη), Κυπραίος (Κύπρος), Μυτιληναίος (Μυτιλήνη), Σιφναίος (Σίφνος), Χαλκιδαίος (Χαλκίδα) etc
[fr AG suff. -αῖος; cf also -αίοι, q.v.]
-ακας [akas] augment suff. m of nouns & names- :
- μεθύστ-ακας (μεθυστής), τόπ-ακας, Σταύρ-ακας
- etc
[augment suff. der. fr dimin. suff. -άκιν as augment suff. -ας der. fr those in -ιν: Γιάννακ-ας fr Γιαννάκι, Μανόλακ-ας fr Μανολάκι, Σήφακ-ας fr Σηφάκι]
-άκης [ácis] ο, dimin. suff. m- used mostly in endear. forms:
- κοσμάκης (κόσμος), παππουλάκης, (παππούλης) πατεράκης (πατέρας), Βαγγελάκης (Βαγγέλης), Γιωργάκης (Γιώργος), Δημητράκης (Δημήτρης), Νικολάκης (Νικόλας) etc
[fr MG -άκης ← -άκιν, dimin. of AG nouns in -αξ, gen. -ακος; s. -άκι]
-άκι [áci] το, dimin. suff. n- :
- ανθρωπάκι
- 'manikin' (άνθρωπος), αρκουδάκι 'baby bear, teddy-bear' (αρκούδα), αρνάκι 'lambkin' (αρνί), γατάκι 'kitty' (γατί), χεράκι (χέρι), Αννάκι (Άννα), Ελενάκι (Ελένη), Μαράκι (Μαρία) etc
[fr MG -άκιν in nouns such as αυλάκιν, γεράκιν, καμάκιν, ρυάκιν etc ← K. αὐλάκιον, ἱεράκιον, καμάκιον, ρυάκιον etc]
-άκιας [ácjas] ο, suff.- w. derog. sense:
- κορτάκιας (κόρτε), τυχεράκιας (τυχερός) etc
[fr nouns such as γυαλάκιας, νευράκιας, τακουνάκιας,etc, der. fr n pl. γυαλάκια, νευράκια, τακουνάκια w. ending -ς]
Οδηγίες Αναζήτησης
Υπόδειξη
Διπλό κλικ σε μία λέξη οδηγεί σε αναζήτηση με την επιλεγμένη λέξη. Αποτελεί βοηθητική λειτουργία ειδικότερα σε λέξεις που ακολουθούν συντομογραφίες π.χ. Βλ., Πβ., ΣΥΝ. ...- Πεδίο Αναζήτηση
-
Στο πρώτο πεδίο μπορείτε να πληκτρολογήσετε μέρος του λήμματος, χρησιμοποιώντας τον αστερίσκο * για το υπόλοιπο.
Η επιλογή αυτή είναι χρήσιμη, όταν θέλετε να αναζητήσετε ομάδες λέξεων που περιέχουν το μόρφημα ή την ακολουθία χαρακτήρων που πληκτρολογείτε.
Παραδείγματα:- αρα* (όλες οι λέξεις που αρχίζουν από "αρα") : άραβας, αραβινόζη, άραγε κλπ.
- *αρα* (όλες οι λέξεις που περιέχουν το "αρα") : αβάρα, αγκινάρα, αλληλοσπαραγμός κλπ.
- *ισμος (όλες οι λέξεις που λήγουν σε "ισμός") : αθλητισμός, ατομικισμός, αφελληνισμός
Παρατήρηση
Αν δε βάλετε καθόλου * το σύστημα τοποθετεί ένα * στο τέλος της λέξης. αρα αρα* - Επιλογές Αναζήτησης
-
Στη "Σύνθετη Αναζήτηση" μπορείτε να αναζητήσετε λήμματα ή ομάδες λημμάτων, που να προκύπτουν με συνδυασμούς κριτηρίων.
Τα κριτήρια λειτουργούν συζευκτικά: όσα πιο πολλά κριτήρια δώσετε τόσο λιγότερα λήμματα θα εμφανιστούν, γιατί ζητάμε λήμματα που να ικανοποιούν ΟΛΑ τα κριτήρια που εισάγονται. Όταν κάποιο κριτήριο δεν μας ενδιαφέρει, το αφήνουμε κενό.
Παράδειγμα:- Μπορείτε να βρείτε ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ που προέρχονται από τα ΤΟΥΡΚΙΚΑ και έχουν σχέση με τον ΑΕΡΑ.
Υπάρχει ακόμη ένα πλαίσιο αναζήτησης των συνωνύμων και των αντωνύμων, που σας επιτρέπει να εισαγάγετε ένα όρο, ο οποίος ανιχνεύεται στο σύνολο του ερμηνευτικού μέρους του λήμματος.
Παράδειγμα:- Αν αναζητήσετε τον όρο "αγνός" και επιλέξετε το πεδίο συνώνυμο, θα βρείτε λήμματα όπως "άδολος", "άθικτος" που περιέχουν στο ερμήνευμά τους τη λέξη.
- Αντίστοιχα, επιλέγοντας το πεδίο του αντώνυμου, η αναζήτηση δίνει τα λήμματα " ακάθαρτος" και "άναγνος".
- Τύπος Λήμματος
-
Εμφανίζεται ένα μενού προεπιλογών που περιλαμβάνει τις διάφορες γραμματικές κατηγορίες, ώστε να επιλέξετε το μέρος του λόγου που σας ενδιαφέρει.
- Ερμήνευμα / Σώμα κειμένων
-
Το πεδίο αυτό είναι ανοιχτό και σας επιτρέπει να εισαγάγετε ένα όρο, ο οποίος ανιχνεύεται στο σύνολο του ερμηνευτικού μέρους του λήμματος. Ο όρος αυτός μπορεί να είναι λέξη, βραχυγραφία, ακολουθία λέξεων ή ακολουθία. Επίσης, δίνεται η δυνατότητα εισαγωγής όρων αναζήτησης και με λατινικούς χαρακτήρες.
Παράδειγμα
Αν αναζητούμε ελληνικές λέξεις που σχετίζονται με το φαγητό (food), θα πρέπει να προβάλλει όλα τα λήμματα που στα ερμηνεύματά τους περιέχουν τη λέξη food. - Ετυμολογία
-
Το πεδίο είναι ανοιχτό και σας επιτρέπει να αναζητήσετε συγκεκριμένους όρους ή βραχυγραφίες ή ακόμη συνδυασμό όρων και βραχυγραφιών που δηλώνονται στο ετυμολογικό μέρος του άρθρου, το οποίο είναι πλήρως διακριτό από το υπόλοιπο σώμα του λήμματος, καθώς διαχωρίζεται από αυτό με αγκύλες. Παραδείγματα βραχυγραφιών (που πρέπει να είναι γραμμένα με λατινικούς χαρακτήρες) είναι: το Gramm ή το lang. Όσες βραχυγραφίες δε δίνουν αποτελέσματα είναι επειδή δεν εμφανίζονται στα λήμματα του γράμματος "Α" που περιλαμβάνει το λεξικό Γεωργακά αυτή τη στιγμή, ενώ θα υπάρχουν όταν ψηφιοποιηθούν και οι υπόλοιποι τόμοι του λεξικού.
- Συγγραφείς
-
Δίνεται η δυνατότητα πολλαπλής επιλογής και σας επιτρέπει να αναζητήσετε συγκεκριμένους συγγραφείς, το όνομα των οποίων ανιχνεύεται στο σύνολο των παραδειγμάτων χρήσης του λήμματος.
Παράδειγμα
Christofi, Venezis
Συντομογραφίες
A
abbr abbreviation, abbreviated abs absolutely (used) acc accusative account. accounting act. active voice, as active AD A.D., anno Domini, of our era adj adjective, adjectival adjs adjectives adv adverb, adverbial(ly) affirm. affirmative AG Ancient Greek agric agriculture, farming Alb Albanian Am American (English) anal. analogy, analogical(ly) anat anatomy anc ancient anchist ancient history andronym andronymic (designating the wife of so-and-so) Anglican Ch Anglican Church ant antonym(s) Anth. Anthology anthrop anthropology antimetath antimetathesis antiphr antiphrasis, antiphrastic(ally) anyth anything aor aorist (tense) appos apposition, -tive(ly) Arab Arabic Aram Aramaic arche. archeology archit architecture arithm arithmetic Arom Aromunian art. article artill. artillery assim assimilation; assimilatory; assimilated astr astronomy athl athletics Attic inscr. Attic inscriptions augmentat. augmentative aviat aviation B
backform. backformation BC B.C., before Christ bes besides betw between Bibl Biblical bindery book bindery biol biology bot botany, botanic Br British (English) build. building (industry) Bulg Bulgarian bureaucr bureaucratese ByzG Byzantine Greek C
C comparative (degree of adjective & adverb) c. century ca circa cap capital Cappad Cappadocian car car, automobile cards cards, card games, playing of card games Cath Catholic CathCh Catholic Church cf confer, compare chem chemistry chess chess (game) Christ rel Christian religion ChristChurch Christian Church classmyth classical mythology cloth. clothing CModG Common Modern Greek collect. collective (e.g. collect. suffix, collect. noun), collectively colloq colloquial comm common complem complementary (e.g. clause) computertechnol. computer technology conj conjunction cons consonant cook. cooking, cookery cosmetol cosmetology cpd compound(ed) cpds compounds Cret Cretan Cypr Cyprian D
D demotic dat. dativ (case) dent. dentistry, dental (term) depon. deponent der derived; derivative derivs derivatives dermatol dermatology derog derogatory, -rily deverb deverbative dial dialectal(ly); dialect dials dialects dimin diminutive diplom diplomacy; diplomatic dir obj direct object dissim dissimilation; dissimilatory E
E East e.g. exempli gratia, for instance eccl ecclesiastical econ economy ed. edition educ education electr electric, -al; electricity electron. comm electronic communication emphat emphatic(ally) endear. endearing(ly) Eng English engineer. engineering engrav. engraving entom entomology ep eparchia (administrative subdivision) equiv equivalent esp especially etc et cetera euphem euphemistic(ally) Europ. Europe exch exchange excl exclamation F
f feminine (gender) fig figurative(ly) fish. fishing FN family name folket folketymology, -ical folkl folklanguage folks. folksong folkt folktale form. formation fr from Fr French freq frequent(ly) G
garden gardening gen genitive (case) geogr geography; geographic geol geology geophys geophysics Germ German glassind glass industry gloss gloss, glossary, glossaria GN geographic name gnom gnomic govt government Gr Greek gramm grammar, grammatical GrOrthodCh Greek Orthodox Church gym gymnastics, games H
haplol haplology Hebr Hebrew her heraldic hist history, -ically; historical term home econ home economics hypostascpd hypostasized compound I
i.e. id est, that is ib ibidem ichth ichthyology id. or idem idem, same author idiom idiom, idiomatic(ally) idiom phr idiomatic phrase IE Indo-European imper imperative (mood) impers impersonal impfor ipf imperfect (tense) indecl indeclinable indic indicative inf infinitive infreq infrequent(ly) inhab inhabitant init initial inscr inscription interj interjection intern. comb. eng. internal combusion engine interr. interrogative intr intransitive (verb) Ion Ionic IonIsl Ionian Islands iron. ironically ISV International Scientific Vocabulary It Italian J
journ journalism K
K Koine (Greek) kath Katharevousa κ. κάποιον (acc sg m) κλ και λοιπά, etc. L
L Learned (from Ancient Greek, Koine, Byzantine Greek, Ecclesiastical etc. or Kath) l. line (or verse) lang language Lat Latin law legal (& jurisprudence term) Lesb. Lesbian lex. lexicon lexicogr lexicography, lexicographical term ling linguistics lit literature; literary (term) lit& poet literary and poetic liter literal(ly) liter& fig literally and figuratively Lith. Lithuanian liturg liturgy, liturgical LK Late Koine ll. lines (or verses) LLat Late Latin LM Late Medieval LMG Late Medieval Greek log logic M
m masculine (gender) Macedo-Roum. Macedo-Roumanian math mathematics me member (of cpds) med medicine, medical (term) mediev medieval mediop mediopassive metall metalwork, metallurgy meteorol meteorology meton metonymy metr metric mf masculine & feminine MFr Middle French MG Middle or Medieval Greek, Byzantine Greek mi middle voice microbiol microbiology milit military min mining miner mineralogy MLat Medieval Latin mod modern ModCypr Modern Cyprian ModG Modern Greek mus music, musical (term) myth. mythology N
N North n neuter (gender) naut nautical navy navy (term) NE Northeast near-ant near antonym, quasi-antonym near-syn near synonym, quasi-synonym neg negative, negation neol neologism neut neutral NIt North Italian NLat Neo Latin no. north(ern) no. dial northern dialect(al) no. dials northern dialects nom nominative (case) npl nominative plural num numeral O
O Old o.s. oneself o/p. onomatopoeia, -poetic obsol obsolete obsolesc obsolescent ocean. oceanography OFr Old French OIt Old Italian ophthalmol ophthalmology origin. original(ly) orn ornithology OSl Old Slavic P
paint. painting paleogr paleography pap papyrus, papyri paretym paretymological pass passive pathol pathology PatrG Patristic Greek Peloponn. Peloponnesus perh perhaps pers-n personal name pf perfect (tense) pharm pharmacology philol philology philos philosophy photogr photography phr phrase (s) phys physics physiol physiology pl plural (number), plused also for n pland acc pl pl-n place name poem poem(s): the following citation(s) is (are) from poetry poet poetic polit politics poss possessive postmed postmedieval PostmedG Postmedieval Greek ppf perfect passive (tense) ppp perfect passive participle preced preceding predic predicate, predicative pref prefix prehist prehistory, prehistorical prep preposition, prepositional prep phr prepositional phrase priv.or privat. privative, -ivum prob probably pron pronoun, pronominal pronunc pronunciation pror pres present (tense) proth prothetic (vowel) prov proverb prov phr proverbial phrase prp present participle prpp present passive participle ps- pseudo- psych psychology pt participle Ptolem. papyri Ptolemaic papyri Q
q.v. quod vide, which see quote quote, quotation quotes quotes, quotations R
railw railway, railroading re with regard to, concerning redupl reduplication region. regional(ly), i.e. one or more regions relig religion rhet rhetoric Rom. Romanic Rum Rumanian Russ Russian S
S South (combined, e.g. SAmerica, SAfrica) s. sub; see s.o. someone s.v. sub voce s.vv. sub vocibus sc scilicet, namely scit. scientific term Sem Semitic Serb Serbian Serbo-Cr Serbo-Croatian sg singular short. shortened Skt. Sanskrit Sl Slavic Sor superl superlative (degree) sp. also spelled also Span Spanish SpanArab Spanish Arabic spec special specif specifically specphr special phrase(s) spur spurious ss substandard statist statistics sth something stockexch stock exchange subd. subdialect (parler), subdialectal subj subjunctive (mood) subst substantive substantiv substantivized substit substitution suff suffix surg surgery syll. syllable syn synonym(s) synecd synecdoche, by synecdoche synt syntax T
technt. technical term teleph telephone termin termination theat theater theol theology topogr topography topon toponym trans transitive (verb) transl translation ts the same (meaning), idem Turk Turkish tv television typogr typography U
US United States of America usu usual(ly) V
var variant Ven Venetian verbaladj verbal adjective vet veterinary voc vocative W
W West (e.g. WAfrica) w. with weav weaving widespread (e.g. widespread region) wireless wireless, radio wr written Z
zoo zoology, zoological (term)
Σύμβολα
[ ] Brackets include the pronunciation of the basic entry word form | Vertical lines separate quotations || Double vertical lines separate major groupings of examples or special expressions ı Vertical line (below the text line) indicates the separation of poetic lines (verses) װ Double lines indicate the separation of stanzas Ⓐ ① ⓐ Numbers or letters encircled (A), (B), (1), (2), (a), (b), (α), (β) etc. indicate bold face characters used for sections of articles and of meanings and submeanings & Is used as abbreviation of and in the opening part on the forms of the entry and in the etymological part $ means dollar(s) £ means pound(s) dr means dr(s) drachma(s) .. Two points represent omission of part of the text of whatever length in long quotations - δηλώνει ότι αναγράφεται μόνο το θέμα μιας λέξης ή μόνο κάποιο παράθημα (πρόθημα ή επίθημα) → ← The arrows → and ← are used in the etymological part to indicate changed to (→) and derived from (←) ~ The sign represents the entryword in its basic form used as the entry (especially in adverbs) or the just preceding form in the text of the article ~~ ~~~ The double (~~) or even triple (~~~) means that as many words are repeated as in the entryword - Dash - before endings or terminations, e.g. -ος, -η, -ότερος, etc
Dashes in examples may represent the practice of the author concerning change of speaker in dialogue and occasionally in place of parentheses§ §§ The sign § represents paragraph and
the double §§ represents paragraphsMore...
- The initial letter of the first word in quotations is not capitalized.
- No capitalizing of adjectives derived from place names (areas, countries, cities). These are usually not capitalized in Modern Greek, e.g. αθηναϊκός, ανατολίτικος, βαλκανικός, κρητικός, κυκλαδίτικος, κυπριακός, μακεδονικός, μοραΐτικος, πελοποννησιακός, ρουμελιώτικος, etc., whereas the place names themselves and patrial names are capitalized, e.g. Aνατολή & Aνατολίτης, Aθήνα & Aθηναίος, Bαλκάνια, Kρήτη, etc.
- Numbers in translations are mostly written in symbols (100, 235, etc.) instead of in words numbers with verb forms, e.g. 2sg = second person singular.
Ομάδα εργασίας
- Ηλεκτρονικής Υλοποίηση
- Κ. Θεοδωρίδης