Αρχαία ελληνική
O σχηματισμός των λέξεων στην αρχαία ελληνική
O σχηματισμός των λέξεων στην αρχαία ελληνική
- Πρόλογοι
- Βιβλιογραφία
- Γενικό Μέρος
- Γενικό Μέρος
- Ι. Τα στοιχεία της λέξης
- 1. Η πρόταση
- 2. Η λέξη και τα συστατικά μέρη της
- α) Θέμα, επίθημα, κατάληξη
- β) Ρίζα και βάση
- γ) Επίθημα, πρόθημα, ένθημα, σχηματιστικό
- δ) Καθοριστικό της ρίζας και επίθημα
- ε) Συνθετικά μέρη και επίθημα (πρόθημα)
- στ) Το θεματικό ή συνδετικό φωνήεν
- ζ) Οι έννοιες "πρωτογενές, δευτερογενές, μετονοματικό, μεταρηματικό"
- ΙΙ. Η αναλογία ως κινητήρια δύναμη για τον σχηματισμό λέξεων
- 1. Έτοιμες κατηγορίες λέξεων
- 2. Μορφολογική και σημασιολογική αναλογία
- 3. Το προϊόν από την επίδραση της αναλογίας
- 4. Το πεδίο επίδρασης της αναλογίας
- ΙΙΙ. Διάφορα είδη και στοιχεία του σχηματισμού των λέξεων
- 1. Ριζικές λέξεις
- 2. Αναδιπλασιασμός
- 3. Συντμημένοι τύποι και διπλασιασμός συμφώνων
- 4. Αναδρομική παραγωγή
- 5. Τόνος
- Ειδικό Μέρος
- Ειδικό Μέρος
- Α. ΣΥΝΘΕΣΗ
- Γενικές παρατηρήσεις
- Δημιουργία των συνθέτων
- Παλιότερα και νεότερα σύνθετα
- Γνήσια και νόθα σύνθετα
- Ψευδοσύνθετα
- Αδιαφανή σύνθετα
- Αναλογικοί νεολογισμοί
- Διαίρεση των συνθέτων
- Τα σύνθετα με βάση το είδος και τη μορφή του α΄ συνθετικού
- Ι. Επίρρημα (με την ευρεία έννοια) ως α΄ συνθετικό
- 1. Προρηματικό + ρήμα (ρήμα παρεμφατικό και ρήμα απαρεμφατικό, καθώς και ρηματικό όνομα)
- 2. Πρόθεση (με την παλιότερη επιρρηματική σημασία) + ανεξάρτητο από αυτήν ουσιαστικό ή επίθετο
- 3. Πρόθεση + εξαρτώμενος από αυτήν όρος
- 4. Το α΄ συνθετικό είναι επίρρημα που δεν εμφανίζεται πια ως ανεξάρτητο
- 5. Το α΄ συνθετικό είναι κάποια άλλη επιρρηματική λέξη
- ΙΙ. Το α΄ συνθετικό είναι ονοματική πτώση
- ΙΙΙ. Το α΄ συνθετικό είναι ονοματικό θέμα
- ΙV . To α΄ συνθετικό εκλαμβάνεται ως ρήμα
- Τα σύνθετα με βάση τη συντακτική σχέση μεταξύ των μελών τους
- Ι. Παρατακτικά (συνδετικά) σύνθετα
- ΙΙ. Υποτακτικά σύνθετα
- 1. Προσδιορισμός του ρηματικού β΄ συνθετικού από ένα προρηματικό στο α΄ συνθετικό
- 2. Εμπρόθετα κυβερνημένα σύνθετα
- 3. Προσδιοριστικά ονοματικά σύνθετα
- 4. Ρηματικά κυβερνημένα σύνθετα
- 5. Επιρρηματικά σύνθετα
- Μεταπλαστά και μη μεταπλαστά σύνθετα
- Μετατοπίσεις μεταξύ μορφολογικών και σημασιολογικών τύπων
- Φθογγικές αλλαγές κατά τη σύνθεση
- Ι. Συνάντηση φωνηέντων στον αρμό της σύνθεσης
- 1. Συνθετική έκταση
- 2. Έκθλιψη
- 3. Δευτερογενής χασμωδία και δευτερογενής συναίρεση
- ΙΙ. Συνάντηση συμφώνων στον αρμό της σύνθεσης
- Η θεματική απόληξη του α΄ συνθετικού
- Ι. Σε ονοματικά θεματικά σύνθετα
- ΙΙ. Σε άλλα σύνθετα
- Διαμόρφωση του β΄ συνθετικού
- Ι. Η διαμόρφωση του θέματος του β΄ συνθετικού κατά τη μετάπλαση
- ΙΙ. Ρηματικά ονόματα ως β΄ συνθετικά
- Σύνθεση για τους σκοπούς της παραγωγής (συνθετικό επίθημα, υπόσταση)
- Ο τονισμός των συνθέτων
- Ο λογοτεχνικός χαρακτήρας των συνθέτων
- 1. Τολμηροί ποιητικοί σχηματισμοί
- 2. Εναλλαγή των συνθετικών
- 3. Σύνθετα με περισσότερα από δύο συνθετικά
- Τα κύρια ονόματα
- Β. ΡΗΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ
- Γενικά
- Οι μικρότεροι τύποι ενεστωτικών επιθημάτων
- Ι. Επιθήματα με n
- ΙΙ. -σκο-
- ΙΙΙ. -θο-
- Οι ενεστώτες σε i ̯ o
- Γενικά
- Ι. Οι φωνηεντόληκτοι ενεστώτες σε -i̯o-, δηλαδή τα ρήματα σε -ᾶν (-ῆν), -εῖν, -οῦν, -ίειν, -ύειν, -εύειν
- 1. Τα ρήματα σε -ᾶν (-ῆν)
- 2. Τα ρήματα σε -εῖν
- 3. Τα ρήματα σε -οῦν
- 4. Τα ρήματα σε -ίειν και -ύειν
- 5. Τα ρήματα σε -εύειν
- ΙΙ. Οι συμφωνόληκτοι ενεστώτες σε i ̯ o
- 1.Τα ρήματα σε *- n -i̯o-
- 2. Τα ρήματα σε - r -i̯o- και - l -i̯o-
- 3. Τα ρήματα σε -σσειν (αττ.-βοιωτ. -ττειν)
- 4. Τα ρήματα σε -ζειν
- Γενικά
- α) Τα ρήματα σε -ύζειν
- β) Τα ρήματα σε -άζειν
- γ) Τα ρήματα σε -ίζειν
- Γ. ΟΝΟΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ
- Γενικά
- Ριζικά ουσιαστικά
- Φωνηεντικά επιθήματα
- Ι. -ο- και -ᾱ-
- ΙΙ. -ιο- και -ιᾱ-
- ΙΙΙ. -εο-
- ΙV . - ι ̯ ᾰ
- V . -ευ-
- Ρινικά επιθήματα
- Ι. -μο-
- 1. Ουσιαστικά σε -μός,-τμός,-θμός,-σμός
- 2. Επίθετα σε -(σ)ιμος
- ΙΙ. - men -, - mon - (-μα -μην -μων)
- 1. Τα ουδέτερα σε -μα
- 2. Αρσενικά σε -μην και -μων
- ΙΙΙ. Άλλα επιθήματα σε n
- 1. -ων (-ωνος)
- 2. -ών (-ῶνος· ιων. -εών)
- Ι V . -νο-
- 1. Το απλό -(ᾰ)νο-
- 2. -εινός
- 3. Τα χρονικά επίθετα σε -ινός
- 4. Τα δηλωτικά ύλης επίθετα σε -ινος (-ίνεος)
- 5. -ῖνος (-ιᾱνός, -ηνός)
- 6. -συνος
- Υγρά επιθήματα
- Ι. Επιθήματα με l
- 1. Απλό -λο-,-αλο-,-ελο-,-ιλο-,-υλο-
- 2. -ᾱλός, -ηλός, -ωλός
- 3. Υποκοριστικό -υ(λ)λο-
- 4. -αλέος
- ΙΙ. Επιθήματα με r
- Επιθήματα με χειλικό χαρακτήρα
- Επιθήματα με οδοντικό κλειστό
- Ι. Το επίθημα - t - μαζί με τα nomina agentis με επίθημα -t- και το μετονοματικό -της
- 1. Τα nomina agentis με επίθημα με - t - (-τ-, -τήρ, -τωρ, -της)
- Σχετικά με την ιστορία των nomina agentis στους ιστορικούς χρόνους
- Τονισμός του -της
- 2. -τρος, -τρᾱ, -τρον
- 3. -τ ῐ́ , -τεί
- 4. Τα παράγωγα σε -της από ονόματα
- 5. -εντ-
- 6. -τᾱτ-, -τητ-
- ΙΙ. Το επίθημα - to - (μαζί με το -τέος)
- 1. Ουσιαστικά σε -τος, -τη, -τον
- 2. Επίθετα με -τος (-τέος)
- ΙΙΙ. - ti -
- ΙV. -τύ-
- V . Τα επιθήματα με d
- 1. Η καταγωγή του - d -
- 2. Τα ονόματα σε -αδ-, -ιδ-
- 3. Οι επεκτάσεις των -αδ-, -ιδ-: -άδιος, -ίδιος , -(ι)άδης, -ίδης, -ιδεύς, -ιδοῦς
- 4. -δόν- και -δανό-
- 5. -ώδης
- VI . Επιθήματα με το -θ- (-θρ-, -θλ-)
- Επιθήματα με υπερωικό κλειστό
- Ι. -ᾰκ- και -ᾱκ-
- ΙΙ. -ικός, -ιακός (-υκός)
- Η μορφή της αρκτικής συλλαβής του -(ι)κός:
- Η σημασία του -ικός :
- ΙΙΙ. -ίσκος, -ίσκη, -ίσκον
- Επιθήματα με - s -
- Παράρτημα
- Σημειώσεις
- Πίνακες και ευρετήρια
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ Ι. Αποδόσεις γερμανικών όρων
-
A
- Abgeleitete Nomina: παράγωγα ονόματα
- Abgeleitete Verba: παράγωγα ρήματα
- Ablaut: μετάπτωση
- Ableitung: παραγωγή
- Abstrakta: αφηρημένα
- Adjektiva: επίθετα
- Adjektivierung: επιθετικοποίηση
- Adverbia: επιρρήματα
- Adverbielle Komposita: επιρρηματικά σύνθετα
- Aktionsverhältnis: δραστική σχέση
- Akzent: τόνος
- Äolismen: αιολισμοί
-
B
- Baumnamen: ονομασίες δέντρων
- Bedeutung: σημασία
- Bedeutungsverhältnis: σημασιολογική σχέση
- Begriffssphären: εννοιολογικά πεδία
- Belohnen: αμοιβή
- Berufsmässige Tätigkeit: επαγγελματική δραστηριότητα
- Bindevokal: συνδετικό φωνήεν
- Brotsorten: είδη ψωμιού
- Buchstabennamen: ονόματα γραμμάτων του αλφαβήτου
-
D
- Deminutiva: υποκοριστικά
- Denominative: μετονοματικά
- Dentalstämme: οδοντικά θέματα
- Desiderativa: βουλητικά
- Deverbative: μεταρηματικά
- Digamma: δίγαμμα
- Diphtongische Stämme: διφθογγικά θέματα
- Dissimilation: ανομοίωση
-
E
- Elision: έκθλιψη
- Ethnika: εθνικά
-
F
- Faktitiva: επιτελεστικά
- Farben: χρώματα
- Femininbildung: σχηματισμός θηλυκού
- Feste: γιορτές
-
G
- Gegensätze: αντιθέσεις
- Gemination: διπλασιασμός
- Generaverbi: διαθέσεις ρήματος
- Grundwort: βάση
- Gutturalstämme: "λαρυγγικά" - υπερωικά θέματα
-
H
- Hauchdissimilation: ανομοίωση δασύτητας
- Hiatus: χασμωδία
- Hinterglied: β΄ συνθετικό
- Hypostasierung: υποστασιοποίηση
-
I
- Imitativa: μιμητικά
- Inkohative Bedeutung: εναρκτική σημασία
- Instrumentative Bedeutung: οργανική σημασία
- Instrumente: εργαλεία
- Intensiva: επιτατικά
- Interjektionen: επιφωνήματα
- Intransitive Bedeutung: αμετάβατη σημασία
- Iterativa: θαμιστικά
-
J
- Juristische Bezeichnungen: νομικοί όροι
-
K
- Kausativa: αιτιολογικά
- Kausative Beziehung: αιτιολογική σχέση
- Körperteilbezeichnungen: ονομασίες μερών του σώματος
- Komparativ: συγκριτικός βαθμός
- Komparative Komposita: συγκριτικά σύνθετα
- Komposita: σύνθετα
- Kompositionsdehnung: συνθετική έκταση
- Kompositionsfuge: αρμός της σύνθεσης
- Kompositionssuffixe: συνθετικά επιθήματα
- Kompositionsvokale: συνθετικά φωνήεντα
- Kontraktion: συναίρεση
- Krankheiten: αρρώστιες
- Ktetika: κτητικά
- Kurznamen: συντμημένα ονόματα
-
L
- Ländernamen: ονόματα χωρών
- Lehnsuffixe: δάνεια επιθήματα
-
M
- Mehrfache Komposita: πολυμελή σύνθετα
- Metrische Rücksichten: μετρικές ανάγκες
- Mineralogische Bezeichnungen: ονομασίες ορυκτών
- Motion: μετατροπή (μετακίνηση), σχηματισμός θηλυκού
- Mutierung: μετάπλαση
-
N
- Nasalstämme: ρινικά θέματα
- Nominaactionis: ονόματα ενέργειας
- Nominaagentis: ονόματα ενεργούντος προσώπου
- Negationen: αρνήσεις
-
O
- Onomatopoetische Bildungen: ονοματοποιίες
- Ordinalia: τακτικά αριθμητικά
- Ortsbezeichnungen, Ortsnamen: τοπωνύμια
-
P
- Parasyntheta: παρασύνθετα
- Partizipia: μετοχές
- Patronymika: πατρωνυμικά
- Personennamen: ονόματα προσώπων
- Personenbezeichnungen: χαρακτηρισμοί προσώπων
- Pflanzennamen: ονομασίες φυτών
- Präverbia: προρηματικά
- Präpositionen: προθέσεις
- Preise: βραβεία
- Primärenomina: πρωτογενή ονόματα
- Primäre Wörter: πρωτογενείς λέξεις
- Psilose: ψίλωση
-
Q
- Qualitätsverhältnis: ποιοτική σχέση
-
R
- Reduplikation: αναδιπλασιασμός
- Retrograde Ableitung: αναδρομική παραγωγή
-
S
- Sakrale Nomina: ονόματα θρησκευτικού περιεχομένου
- Schallverba: ρήματα δηλωτικά ήχων
- Scherzbildungen: κωμικοί σχηματισμοί
- Sektennamen: ονόματα αιρέσεων
- Separativa: αφαιρετικά
- Separative Bedeutung: αφαιρετική σημασία
- Spitznamen: παρατσούκλια
- Stoffadjektiva: επίθεταδηλωτικά ύλης
- Substantivierung: ουσιαστικοποίηση
- Suffixe: επιθήματα
- Superlativ: υπερθετικός βαθμός
- Syntaktische Beziehung (der Kompositionsglieder): συντακτική σχέση (των συνθετικών)
-
T
- Tempelnamen: ονόματαιερών
- Thematischer Vokal: θεματικό φωνήεν
- Tiernamen: ονομασίες ζώων
-
U
- Umdeutung (von Kompositionstypen): σημασιολογική μεταβολή (συνθετικών τύπων)
-
V
- Verächtliche Bezeichnungen: περιφρονητικοί σχηματισμοί
- Verba: ρήματα
- Verbalabstrakta: ρηματικά αφηρημένα
- Verbaladjektiva: ρηματικά επίθετα
- Verbalsubstantiva: ρηματικά ουσιαστικά
- Verwandtschaftsbezeichnungen: δηλωτικά συγγένειας
- Völkernamen (Ethnika): ονόματα λαών (εθνικά)
- Vorderglied: α΄συνθετικό
-
W
- Weinsorten: είδη κρασιού
- Windnamen: ονομασίες ανέμων
- Wissenschaftliche Ausdrücke: επιστημονικές εκφράσεις
- Wortart: γραμματικό είδος
- Wortspiele: λογοπαίγνια
- Wurzeldeterminativ: καθοριστικό της ρίζας
- Wurzelnomina: ριζικά ονόματα
- Wurzelverba: ριζικά ρήματα
- Wurzelwörter: ριζικές λέξεις
-
Z
- Zahlsubstantiva: αριθμητικά ουσιαστικά
- Zahlwörter: αριθμητικά
- Zeitadjektiva: χρονικά επίθετα
- Zugehörigkeitsadjektiva: επίθετα δηλωτικά εξάρτησης
- Ζuständliche Bedeutung: καταστασιακή σημασία